Checklist điện, nước và thoát hơi trước khi mở tiệm giặt

Một mặt bằng rẻ có thể trở nên rất đắt nếu nguồn điện không đủ tải, đường thoát nước phải làm lại hoặc máy sấy không có đường đưa khí nóng ra ngoài. Vì thế, khảo sát điện, nước và thoát hơi phải được làm trước khi ký hợp đồng thuê và trước khi đặt mua máy.

Checklist dưới đây giúp chủ tiệm trao đổi có hệ thống với nhà cung cấp thiết bị, thợ điện và thợ cấp thoát nước. Đây không phải bản vẽ thi công. Mọi thông số cuối cùng phải theo tài liệu của đúng model máy và được người có chuyên môn kiểm tra.

Nếu chưa chốt số lượng thiết bị, hãy tính trước tiệm 50kg, 100kg, 200kg/ngày cần bao nhiêu máy.

1. Hồ sơ cần xin trước khi khảo sát

Đừng chỉ gửi cho thợ ảnh sản phẩm. Với mỗi máy dự kiến mua, cần có:

Model và tải danh định.
Điện áp, số pha, tần số và công suất điện.
Dòng điện định mức và yêu cầu bảo vệ.
Công suất gia nhiệt nếu máy dùng điện để đun hoặc sấy.
Kích thước, khối lượng và vị trí chân máy.
Kích thước đầu cấp nước, đầu xả và lưu lượng yêu cầu.
Kích thước, lưu lượng và giới hạn đường ống thoát khí của máy sấy.
Khoảng hở bảo dưỡng theo khuyến nghị nhà sản xuất.

Lập một bảng tổng hợp thay vì xem từng tờ rời. Nhà thầu cần biết các máy có thể chạy đồng thời, không chỉ công suất của một máy.

2. Checklist hệ thống điện

Xác định điện một pha hay ba pha

Không phải mọi máy giặt công nghiệp đều dùng điện ba pha và cũng không phải máy dùng ba pha nào có thể chuyển tùy ý sang một pha. Hãy đọc đúng tem máy và tài liệu kỹ thuật.

Trước khi ký thuê, xác nhận:

Điện hiện có là một pha hay ba pha.
Công suất được cấp cho mặt bằng.
Có thể nâng công suất hay kéo điện ba pha không.
Chi phí, hồ sơ và thời gian thực hiện.
Vị trí công tơ và đường cáp từ điểm cấp đến tủ điện.

Không mua máy trước rồi mới hỏi khả năng cấp điện. Thời gian nâng điện có thể làm chậm ngày khai trương.

Tính phụ tải đồng thời

Tổng công suất trên nhãn chưa phản ánh hoàn toàn phụ tải vận hành, đặc biệt khi máy có bộ gia nhiệt hoặc nhiều motor khởi động. Kỹ sư hoặc thợ điện có chuyên môn cần tính phụ tải theo tổ hợp máy có thể chạy cùng lúc:

Máy giặt đang gia nhiệt.
Máy sấy đang chạy.
Bàn ủi hoặc bàn hút.
Máy nước nóng.
Điều hòa, chiếu sáng, máy tính và thiết bị phụ trợ.

Nên lập ba tình huống: vận hành bình thường, giờ cao điểm và khi bổ sung máy trong tương lai.

Tủ điện và mạch riêng

Mỗi nhóm thiết bị công suất lớn nên có mạch và thiết bị bảo vệ phù hợp theo thiết kế. Checklist trao đổi với thợ điện:

Aptomat và dây dẫn được chọn theo tải, chiều dài đường dây và cách lắp đặt.
Có thiết bị chống rò phù hợp với môi trường ẩm.
Có hệ thống tiếp địa được đo kiểm.
Tủ điện đặt ngoài vùng có nguy cơ nước bắn.
Có nhãn nhận biết từng mạch và sơ đồ tủ.
Có nút hoặc phương án ngắt khẩn cấp dễ tiếp cận.
Ổ cắm, đầu nối và hộp điện chịu được điều kiện thực tế.

Không dùng ổ chia dân dụng hoặc nối dây tạm cho máy công suất lớn. Môi trường có nước, nhiệt và rung làm rủi ro điện nghiêm trọng hơn cửa hàng thông thường.

Chừa đường nâng cấp

Nếu kế hoạch có thể thêm máy sau sáu đến mười hai tháng, hãy xem xét:

Tủ điện còn vị trí mở rộng.
Tiết diện cáp nguồn và công suất cấp có dư địa hợp lý.
Có sẵn tuyến ống hoặc máng cáp.
Vị trí máy mới không buộc dây điện đi qua khu ướt.

Chi phí chừa đường ngay từ đầu thường thấp hơn tháo trần, đục tường hoặc dừng cửa hàng để làm lại.

3. Checklist cấp nước

Đo áp lực và lưu lượng thực tế

Đường ống lớn không đảm bảo máy nạp nước nhanh nếu áp lực yếu hoặc nhiều hộ cùng dùng nguồn. Hãy đo vào các khung giờ khác nhau, nhất là giờ cao điểm của khu dân cư.

Cần ghi:

Áp lực tĩnh và áp lực khi đang có dòng chảy.
Lưu lượng tại vị trí dự kiến đặt máy.
Mức dao động sáng, trưa và tối.
Chất lượng nước, cặn và độ cứng nếu có vấn đề tại địa phương.

So sánh kết quả với yêu cầu của nhà sản xuất. Nếu cần bồn chứa hoặc bơm tăng áp, phải tính thêm diện tích, tiếng ồn, điện và phương án chống tràn.

Phân tuyến và khóa nước

Mỗi máy nên có van khóa dễ tiếp cận để bảo dưỡng mà không dừng toàn bộ cửa hàng. Đường ống cần:

Được cố định, tránh rung truyền vào mối nối.
Có vật liệu và phụ kiện phù hợp với nhiệt độ nước.
Có phương án lọc cặn nếu nguồn nước cần.
Không tạo điểm gấp làm giảm lưu lượng.
Có vị trí kiểm tra rò rỉ.

Nếu máy dùng cả nước nóng và nước lạnh, xác nhận nhiệt độ, nguồn cấp và tổn thất nhiệt trên đường ống.

Tính cho nhiều máy cùng nạp

Sai lầm phổ biến là thử một máy thấy đủ nước rồi kết luận toàn hệ thống ổn. Giờ cao điểm, hai hoặc ba máy có thể cùng nạp. Cần thử hoặc tính lưu lượng đồng thời để tránh chu kỳ kéo dài, giảm sản lượng thực tế.

4. Checklist thoát nước

Hệ thống thoát phải xử lý được lưu lượng xả lớn trong thời gian ngắn. Một đường thoát chậm có thể làm nước tràn, máy báo lỗi hoặc mùi quay lại cửa hàng.

Khi khảo sát, kiểm tra:

Kích thước và lưu lượng xả yêu cầu của từng máy.
Số máy có thể xả đồng thời.
Độ dốc, chiều dài và số đoạn đổi hướng.
Cao độ đầu xả theo yêu cầu máy.
Hố ga, điểm kiểm tra và khả năng thông tắc.
Phương án ngăn mùi và ngăn côn trùng.
Khả năng thu gom xơ vải trước khi vào đường chung.
Cao độ nền và đường nước khi có sự cố tràn.

Không tự ý thu nhỏ đầu xả của máy. Các đoạn ống quá nhỏ, quá nhiều co hoặc đi ngược dốc làm tăng nguy cơ tắc.

Tách nước sạch và nước bẩn trong bố trí

Khu đồ bẩn, khu máy và khu đồ sạch nên có luồng di chuyển rõ. Nước từ khu giặt không được chảy qua khu gấp hoặc kệ lưu đồ. Nền cần dễ vệ sinh nhưng không tạo bậc hoặc rãnh gây vấp cho nhân viên đang mang giỏ.

Xác nhận điểm đấu nối hợp pháp

Trước khi cải tạo, cần xác nhận với chủ nhà và đơn vị địa phương:

Điểm nào được phép đấu nối.
Có giới hạn hoặc yêu cầu xử lý nước thải không.
Có được đục sàn, làm hố ga hoặc thay đổi đường ống chung không.
Ai chịu trách nhiệm khi tắc đường ống chung.

Các yêu cầu có thể khác theo địa phương và loại hình hoạt động, nên không dùng một bản thiết kế mẫu cho mọi mặt bằng.

5. Checklist thoát hơi và thông gió máy sấy

Máy sấy thải ra nhiệt, ẩm và xơ vải. Nếu đường thoát không đúng, thời gian sấy tăng, cửa hàng nóng, độ ẩm cao và nguy cơ tích tụ xơ vải lớn hơn.

Đường ống thoát khí

Yêu cầu nhà cung cấp cung cấp giới hạn cụ thể về:

Đường kính ống.
Chiều dài tương đương tối đa.
Số co và bán kính co.
Vật liệu ống.
Vị trí cửa kiểm tra và vệ sinh.
Khoảng cách an toàn tại đầu xả.

Đường càng dài và càng nhiều co thì trở lực càng lớn. Không giảm đường kính để luồn qua khe nhỏ nếu chưa có xác nhận kỹ thuật.

Không xả hơi nóng vào không gian kín

Đầu xả phải đưa khí ra vị trí phù hợp, không thổi vào:

Khu khách chờ.
Lối đi chung hoặc nhà hàng xóm.
Cửa hút gió hoặc máy điều hòa.
Khu có vật liệu dễ cháy.
Khoảng kín khiến khí nóng quay ngược lại.

Vị trí đầu xả cần được chủ nhà chấp thuận. Với nhà phố hoặc mặt bằng trong tòa nhà, đây có thể là điều kiện loại trừ ngay từ lúc chọn địa điểm.

Cấp gió bù

Khi máy sấy đẩy một lượng lớn không khí ra ngoài, phòng cần có đường cấp khí bù phù hợp. Thiếu gió bù có thể làm giảm hiệu quả sấy và ảnh hưởng thông gió chung. Không nên chỉ lắp quạt hút mạnh mà không tính đường không khí đi vào.

Vệ sinh xơ vải

Thiết kế phải cho phép nhân viên:

Vệ sinh lưới lọc theo ca.
Mở điểm kiểm tra đường ống định kỳ.
Quan sát dấu hiệu tích tụ xơ.
Tiếp cận quạt và phía sau máy để bảo dưỡng.

Đừng đặt máy sát tường chỉ để tăng diện tích sử dụng nếu việc đó làm mất khoảng hở bảo trì.

6. Nhiệt, ẩm, tiếng ồn và kết cấu

Ngoài bốn hệ thống chính, mặt bằng còn phải chịu:

Khối lượng máy và tải động khi vắt.
Rung truyền qua sàn hoặc tường chung.
Nhiệt tỏa từ máy sấy, bàn ủi và đường ống.
Độ ẩm khi cửa hàng hoạt động liên tục.
Tiếng ồn vào buổi tối.

Với sàn tầng trên, sàn yếu hoặc nhà liền kề, nên có kỹ sư kiểm tra kết cấu và biện pháp chống rung. Không tự kê máy bằng vật liệu tạm hoặc khoan neo khi chưa biết cấu tạo sàn.

7. Bài test trước ngày bàn giao

Không nghiệm thu chỉ bằng cách bật từng máy không tải. Hãy chạy thử theo tình huống gần thực tế:

Cho nhiều máy nạp nước cùng lúc.
Cho nhiều máy xả gần nhau.
Chạy vắt đủ tải để kiểm tra rung và điện.
Chạy máy sấy để kiểm tra nhiệt phòng và luồng khí tại đầu xả.
Quan sát tủ điện, mối nối nước và sàn trong toàn chu kỳ.
Ghi thời gian nạp, giặt, xả, sấy và nhiệt độ phòng.
Chụp lại nhãn mạch, van khóa và sơ đồ hoàn công.

Lập biên bản các điểm cần sửa và chỉ ký nghiệm thu khi đã chạy lại.

8. Dự toán chi phí hạ tầng

Đưa riêng các khoản này vào bảng vốn mở tiệm giặt sấy:

Hồ sơ và chi phí nâng công suất điện.
Tủ điện, dây dẫn, tiếp địa và thiết bị bảo vệ.
Bồn nước, bơm, lọc và đường cấp.
Rãnh, hố ga, đường xả và xử lý xơ vải.
Ống thoát khí, cấp gió bù và quạt hỗ trợ nếu được thiết kế.
Chi phí kiểm tra kết cấu, chống rung và hoàn thiện lại mặt bằng.

Nếu các khoản này làm tổng vốn vượt ngưỡng an toàn, hãy giảm cấu hình máy, chọn mặt bằng khác hoặc điều chỉnh kế hoạch. Không cắt giảm hạng mục an toàn để giữ ngân sách mua máy.

Kết luận

Mặt bằng phù hợp phải đáp ứng đồng thời điện, cấp nước, thoát nước, thoát khí, kết cấu và khả năng bảo trì. Hãy dùng thông số của đúng model máy, tính tình huống chạy đồng thời và chạy thử đủ tải trước khi nghiệm thu.

Sau khi hạ tầng được xác nhận, quay lại hướng dẫn chọn máy giặt sấy công nghiệp và so sánh máy cũ với máy mới để chốt thiết bị nằm trong khả năng vận hành thực tế của mặt bằng.